Game of Ecom - Cuộc Chơi Mới

Các bạn còn nhớ câu chuyện mình kể ở chương 6 không? Cái ngày mà DeMAN cán mốc doanh thu một triệu đô đầu tiên. Mình đã nghĩ đó là đỉnh cao, là chiến thắng, là câu trả lời cho tất cả những năm tháng vật lộn. Mình đã hình dung ra cảnh ăn mừng, cảm giác thỏa mãn, sự tự hào. Nhưng không, thứ mình cảm nhận được rõ ràng nhất lúc đó lại là một sự trống rỗng đến đáng sợ. Mình ngồi một mình trong văn phòng, nhìn con số trên màn hình mà cứ tự hỏi: “Rồi sao nữa?”. Anh em thì vui lắm, họ xứng đáng với điều đó. Nhưng mình, người thuyền trưởng, lại cảm thấy như con tàu vừa cập bến và nhiệm vụ của mình đã hết. Lời nguyền ba năm, nỗi sợ về sự sụp đổ sau khi đạt đỉnh, nó lại quay về ám ảnh mình. Mình đã chơi một cuộc chơi hữu hạn – một cuộc chơi có điểm bắt đầu, có vạch đích là con số một triệu đô. Và khi về đích, mình nhận ra mình không biết phải làm gì tiếp theo. Trò chơi đã kết thúc, và người thắng cuộc lại thấy mình bơ vơ.

Chính khoảnh khắc đó đã buộc mình phải nhìn lại toàn bộ hành trình. Mình nhớ lại những sản phẩm thất bại đầu tiên, những chiếc áo Pokemon không bán được, những đôi giày sneaker phải đại hạ giá. Mình nhớ lại lúc thành lập Amber, bán thứ mình thích và rồi nhận về một kho hàng tồn 1.5 tỷ đồng. Mình cũng nhớ lại ngày đầu của Oniiz, cả team xúm vào đóng từng đơn hàng với một niềm vui tinh khôi. Mình nhận ra, niềm vui thực sự không nằm ở vạch đích. Niềm vui nằm trên chính hành trình, trong những lần vấp ngã rồi đứng dậy, trong những bài học xương máu, trong sự gắn kết với anh em đồng đội. Mình đã sai khi coi kinh doanh là một trận chiến phải thắng. Kinh doanh, cũng như cuộc đời, là một trò chơi vô hạn. James P. Carse đã viết trong cuốn sách “Finite and Infinite Games” rằng: “Trò chơi hữu hạn được chơi với mục đích chiến thắng, trò chơi vô hạn được chơi với mục đích tiếp tục cuộc chơi”. Khi mình bắt đầu chia sẻ mọi thứ, từ mô hình kinh doanh đến nguồn hàng, như mình đã kể trong chương 7, đó chính là lúc mình vô thức bước vào trò chơi vô hạn. Mình không còn cố gắng “đánh bại” đối thủ nữa, mà mình muốn cùng họ và cùng các bạn xây dựng một sân chơi lớn hơn, một hệ sinh thái mà ở đó tất cả chúng ta đều có thể tiếp tục chơi, tiếp tục phát triển. Mục tiêu không còn là chiến thắng, mà là làm cho cuộc chơi này trở nên đáng chơi hơn mỗi ngày. Cái cảm giác trống rỗng kia chính là một món quà, một lời cảnh tỉnh để mình nhận ra rằng, khi bạn chơi một trò chơi hữu hạn, chiến thắng chính là dấu chấm hết. Nhưng khi bạn chơi một trò chơi vô hạn, mỗi một thành tựu chỉ là một cột mốc để bạn tiếp tục một cuộc phiêu lưu mới, lớn hơn và ý nghĩa hơn. Chúng ta không ở đây để thắng, chúng ta ở đây để được chơi, để được sống, để được kiến tạo.

Vậy làm thế nào để “tiếp tục cuộc chơi” một cách bền vững? Làm thế nào để không bị rơi vào cái bẫy của những chiến thắng ngắn hạn? Mình đã đúc kết được một vòng lặp, một công thức gồm 5 bước mà DeMAN và chính bản thân mình vẫn đang áp dụng mỗi ngày. Nó không phải là một phát kiến gì ghê gớm, nhưng nó là kim chỉ nam giúp chúng mình đi đúng hướng trong trò chơi vô hạn này. Vòng lặp đó là: Làm → Học → Đúc kết → Kể chuyện → Lặp lại.

Đầu tiên là **Làm**. Mọi thứ đều phải bắt đầu bằng hành động. Suy nghĩ mãi trong đầu sẽ không tạo ra kết quả. Phải dấn thân, phải thử, kể cả khi chưa hoàn hảo. Ngày đầu tiên chạy camp cho Oniiz, chúng mình có một niềm tin, một sản phẩm tốt, nhưng mọi thứ khác đều mới mẻ. Thay vì chờ đợi một kế hoạch hoàn hảo, chúng mình bắt tay vào làm, tự đóng gói 1000 đơn hàng đầu tiên. Hành động tạo ra thực tế, tạo ra dữ liệu.

Tiếp theo là **Học**. Mỗi hành động, dù thành công hay thất bại, đều là một bài học. Những chiếc áo Pokemon năm xưa dạy mình rằng thị trường không quan tâm mình thích gì, mà quan tâm họ cần gì. Kho hàng tồn của Amber dạy mình về sự nguy hiểm của cái tôi. 1000 đơn hàng của Oniiz dạy mình về sức mạnh của mô hình KOC và thị trường ngách. Học ở đây không phải là ngồi đọc sách, mà là nhìn thẳng vào kết quả của việc mình làm, phân tích nó, mổ xẻ nó, tìm ra điều gì hiệu quả và điều gì không.

Bước thứ ba là **Đúc kết**. Đây là bước chuyển hóa thông tin thành tri thức. Sau rất nhiều bài học, mình đúc kết được nguyên lý “Mình là gốc rễ của mọi vấn đề”. Sau khi cảm thấy trống rỗng ở đỉnh cao, mình đúc kết ra bộ “3 NỌC” — 3 giá trị cốt lõi: Cho là Nhận, Mình là Gốc Rễ của Mọi Vấn Đề, Đức Năng Thắng Số — để tìm lại linh hồn cho tổ chức. Đúc kết là biến những kinh nghiệm rời rạc thành một hệ thống, một nguyên tắc, một triết lý có thể áp dụng lại trong tương lai. Nó là quá trình xây dựng nên “hệ điều hành” cho chính mình và doanh nghiệp.

Thứ tư là **Kể chuyện**. Tri thức nếu chỉ giữ cho riêng mình thì sẽ chết. Phải chia sẻ nó, kể lại nó. Khi mình kể câu chuyện “Cho là nhận”, nó không chỉ là một bài học kinh doanh, nó trở thành một phần văn hóa của DeMAN. Khi mình chia sẻ về thất bại, nó giúp những người khác tránh được vết xe đổ. Kể chuyện là cách chúng ta lan tỏa giá trị, xây dựng cộng đồng, và biến những đúc kết cá nhân thành tài sản chung. Cuốn sách này chính là một hành động “kể chuyện” lớn của mình.

Cuối cùng, và quan trọng nhất, là **Lặp lại**. Vòng lặp này không bao giờ kết thúc. Ngay sau khi kể một câu chuyện, chúng ta lại bắt đầu một hành động mới, một thử nghiệm mới, và vòng lặp lại tiếp diễn, nhưng ở một tầm mức cao hơn. Đây chính là động cơ của sự tiến hóa, là cách chúng ta chơi trò chơi vô hạn. Không có điểm dừng, chỉ có những vòng lặp ngày càng tinh vi và giá trị hơn.

Khi vòng lặp kia đã trở thành hơi thở, khi việc học hỏi và phát triển đã là văn hóa, mình bắt đầu có một giấc mơ lớn hơn. Giấc mơ đó không chỉ dừng lại ở thị trường Việt Nam. Mình nhìn thấy những thương hiệu Việt, những sản phẩm Việt hoàn toàn có đủ khả năng để chinh phục thế giới. Tại sao không? Chúng ta có sự sáng tạo, có sự bền bỉ, có những câu chuyện độc đáo. Rào cản lớn nhất không nằm ở chất lượng sản phẩm, mà nằm ở trong tư duy. Chúng ta thường tự giới hạn mình trong cái “ao làng”, trong suy nghĩ rằng “hàng Việt chỉ cho người Việt”. Mình muốn đập tan giới hạn đó.

Giấc mơ “Go Global” ra đời từ đó. Nhưng mình biết, một mình DeMAN không thể làm được. Mình cần những người đồng đội, những người CEO cùng chung chí hướng, cùng khát khao mang giá trị Việt ra thế giới. Và đó là lý do DeMAN Hub được hình thành. Nó không phải là một khóa học, nó là một cộng đồng, một nơi để các CEO, các founder cùng nhau chia sẻ kinh nghiệm thực chiến, cùng nhau học hỏi, cùng nhau xây dựng những cây cầu để bước ra biển lớn. Mình hình dung về một nơi mà một CEO ở Việt Nam có thể dễ dàng tìm được đối tác ở Mỹ, một founder ở Hà Nội có thể học hỏi kinh nghiệm marketing ở châu Âu. Chúng ta sẽ chia sẻ cho nhau những gì mình đã “Làm”, đã “Học”, đã “Đúc kết”, và cùng nhau “Kể” những câu chuyện thành công của thương hiệu Việt trên trường quốc tế.

Nhiều người hỏi mình, tại sao lại phải “vác tù và hàng tổng” như vậy? Tại sao không tập trung vào phát triển DeMAN thôi? Vì mình tin vào sức mạnh của hệ sinh thái. Một cánh én không làm nên mùa xuân. DeMAN có thể thành công, nhưng nếu chỉ có một mình, sự thành công đó thật nhỏ bé. Nhưng nếu mình có thể giúp 100, 1000 doanh nghiệp Việt Nam khác cùng thành công, cùng vươn ra toàn cầu, đó mới là một di sản thực sự. Đó là cách chúng ta chơi một trò chơi vô hạn ở một quy mô lớn hơn rất nhiều. “Go Global” không phải là một mục tiêu doanh số, nó là một sự thay đổi về tầm nhìn, một lời khẳng định về giá trị và bản lĩnh của người Việt Nam trong kỷ nguyên số. Nó là một cuộc chơi mới, đầy thách thức nhưng cũng vô cùng xứng đáng. Và mình không muốn chơi cuộc chơi đó một mình. Mình muốn chơi cùng các bạn.

Nhìn lại hành trình đã qua, từ cậu bé ở một thị trấn nhỏ, đến chàng trai khởi nghiệp với vài chục triệu trong tay, rồi trở thành CEO của một công ty triệu đô, mình nhận ra một điều sâu sắc: cuộc đời chúng ta chỉ có một, nhưng trong một cuộc đời đó, chúng ta sống rất nhiều cuộc sống nhỏ khác nhau. Mỗi một giai đoạn, mỗi một phiên bản của chính mình, là một cuộc đời riêng biệt với những bài học, những niềm vui và nỗi đau riêng.

Có một cuộc đời của cậu bé Hải tự lập, tự học, sớm ý thức về trách nhiệm. Có một cuộc đời của Hải “thất bại”, loay hoay với những sản phẩm không ai mua. Có một cuộc đời của Hải “ngông cuồng”, nghĩ rằng mình biết tuốt để rồi nhận lấy bài học xương máu. Có một cuộc đời của Hải “triệu đô”, thành công nhưng trống rỗng. Và bây giờ, là cuộc đời của Hải “người kể chuyện”, người kiến tạo, người muốn chơi một trò chơi vô hạn. Mỗi cuộc đời đó đều có giá trị. Không có cuộc đời nào là sai lầm hay lãng phí. Cậu bé thất bại ngày xưa đã tạo nên một CEO lì đòn của ngày hôm nay. Cảm giác trống rỗng ở đỉnh cao đã mở ra một triết lý kinh doanh sâu sắc hơn. Những vết sẹo đã trở thành bản đồ dẫn lối.

Chúng ta thường sợ hãi sự thay đổi. Chúng ta muốn níu giữ mãi một phiên bản mà mình cho là “ổn định” hay “thành công”. Nhưng cuộc sống là một dòng chảy. Việc cố gắng giữ mãi một phiên bản chẳng khác nào cố gắng ngăn một dòng sông ngừng chảy. Chấp nhận rằng mỗi giai đoạn là một cuộc đời mới cho phép chúng ta can đảm để “chết đi” và “tái sinh”. Can đảm để đóng lại một chương cũ, dù nó huy hoàng hay dang dở, để mở ra một chương mới hoàn toàn. Đó là cách mình vượt qua lời nguyền 3 năm. Đó là cách mình từ bỏ cái tôi để xây dựng đội ngũ. Đó là cách mình chuyển từ việc bán sản phẩm sang kiến tạo hệ sinh thái. Life is good, life is an adventure. Cuộc sống là một cuộc phiêu lưu. Và trong một cuộc phiêu lưu, bạn không thể chỉ đi trên một con đường duy nhất. Bạn phải sẵn sàng rẽ vào những lối đi mới, khám phá những vùng đất mới, và trở thành một con người mới. Đừng sợ hãi khi phải nói lời tạm biệt với con người cũ của bạn. Hãy biết ơn nó vì những bài học nó đã mang lại, và rồi hãy dũng cảm bước vào cuộc đời tiếp theo của mình. Vì cuộc đời đẹp nhất, cuộc phiêu lưu thú vị nhất, biết đâu lại đang chờ bạn ở phía trước.

Nếu các bạn đã đọc đến tận những dòng này, mình tin rằng giữa chúng ta có một sự kết nối đặc biệt. Có thể bạn là một người đang chuẩn bị khởi nghiệp, có thể bạn là một chủ doanh nghiệp đang gặp khó khăn, hoặc có thể bạn chỉ đơn giản là một người đang đi tìm ý nghĩa cho cuộc chơi của riêng mình. Dù bạn là ai, mình muốn bạn biết rằng, bạn không đơn độc trên hành trình này. Cuốn sách này không phải là một lời tạm biệt. Nó là một lời cam kết. Một lời cam kết đồng hành từ mình, từ DeMAN, và từ cả cộng đồng mà chúng ta đang cùng nhau xây dựng.

Vậy chúng ta sẽ làm gì tiếp theo? Đầu tiên, hãy bắt đầu vòng lặp của chính bạn: **Làm → Học → Đúc kết → Kể chuyện → Lặp lại**. Đừng chỉ đọc. Hãy chọn lấy một ý tưởng, một bài học trong cuốn sách này và áp dụng nó ngay vào công việc, vào cuộc sống của bạn. Dù là một hành động nhỏ nhất. Hãy bắt đầu “Làm”. Sau đó, hãy quan sát kết quả, và đừng ngần ngại chia sẻ câu chuyện của bạn. Hãy tham gia vào cộng đồng DeMAN Hub, hãy kết nối với mình qua haivn.ai, hãy để lại bình luận trên các kênh của DeMAN. Hãy “Kể chuyện”. Câu chuyện của bạn, dù thành công hay thất bại, đều là một món quà quý giá cho cộng đồng. Nó sẽ là nguồn cảm hứng, là bài học cho rất nhiều người khác. Và quan trọng hơn, nó giúp bạn “Đúc kết” lại hành trình của chính mình một cách sâu sắc hơn.

Thứ hai, nếu bạn có khát vọng “Go Global”, hãy tìm đến chúng mình. DeMAN Hub luôn mở rộng vòng tay chào đón những người cùng chí hướng. Chúng ta sẽ cùng nhau học hỏi, cùng nhau tìm đường, cùng nhau biến giấc mơ mang thương hiệu Việt ra thế giới thành hiện thực. Đừng đi một mình. Sức mạnh của sự cộng hưởng lớn hơn rất nhiều so với nỗ lực của một cá nhân đơn lẻ.

Cuối cùng, hãy xem mình như một người bạn, một người đồng đội. Hành trình phía trước chắc chắn sẽ còn nhiều chông gai, nhiều thử thách. Sẽ có những lúc bạn cảm thấy mệt mỏi, nghi ngờ, thậm chí là muốn bỏ cuộc. Những lúc như vậy, hãy nhớ rằng có một người tên Hải, cùng rất nhiều người khác, cũng đã và đang trải qua những điều tương tự. Hãy kết nối, hãy chia sẻ. Sự đồng hành chính là nguồn năng lượng mạnh mẽ nhất để chúng ta có thể tiếp tục chơi cuộc chơi vô hạn này. Cuốn sách khép lại, nhưng cuộc chơi của chúng ta thì mới chỉ bắt đầu. Cảm ơn các bạn đã cho mình cơ hội được kể câu chuyện của mình. Và bây giờ, mình rất nóng lòng được lắng nghe câu chuyện của các bạn.